🇬🇧 Read this article in English
หลายโรงงานได้ยินคำว่า “เครื่อง Separator” หรือ “Centrifugal Separator” แต่ยังไม่แน่ใจว่าเครื่องนี้ทำงานอย่างไร และเหมาะกับงานแบบไหน บทความนี้สรุปให้เข้าใจง่ายว่าเครื่อง Separator คืออะไร หลักการทำงานเป็นอย่างไร มีกี่ประเภท และควรเลือกอย่างไรให้เหมาะกับโรงงานของท่าน
เครื่อง Separator คืออะไร?
เครื่อง Separator หรือ เครื่องแยกตะกอนแบบหมุนเหวี่ยง (Centrifugal Separator) คือเครื่องที่ใช้แรงเหวี่ยงจากการหมุนด้วยความเร็วสูง เพื่อแยกสิ่งที่มีความหนาแน่นต่างกันออกจากกัน เช่น แยกอนุภาคของแข็งออกจากของเหลว หรือแยกน้ำมันออกจากน้ำ ในโรงงานอุตสาหกรรมนิยมใช้ทำความสะอาดของเหลวในกระบวนการผลิต เช่น น้ำยาหล่อเย็น (Coolant) อิมัลชัน น้ำมันตัด น้ำยาล้างชิ้นงาน และน้ำจากห้องพ่นสี
หลักการทำงานของเครื่อง Separator
ถ้าปล่อยของเหลวที่มีตะกอนทิ้งไว้ในถัง อนุภาคที่หนักกว่าจะค่อย ๆ จมลงก้นถังด้วยแรงโน้มถ่วง แต่สำหรับอนุภาคละเอียดมาก ๆ อาจต้องใช้เวลาหลายสัปดาห์หรือหลายเดือน เครื่อง Separator ใช้หลักการเดียวกันแต่เร่งให้เร็วขึ้นมาก
- ของเหลวสกปรกถูกป้อนเข้าสู่ถัง (Drum) ที่หมุนด้วยความเร็วสูง
- แรงเหวี่ยงที่เกิดขึ้นสูงถึงประมาณ 2,000 เท่าของแรงโน้มถ่วง (x g) ทำให้การตกตะกอนเร็วขึ้นหลายพันเท่า
- อนุภาคของแข็งถูกเหวี่ยงไปเกาะที่ผนังถังเป็นชั้นตะกอนที่แน่นและค่อนข้างแห้ง
- ของเหลวที่สะอาดไหลออกจากเครื่องกลับไปใช้งานต่อ
- เมื่อตะกอนเต็มถัง จะนำตะกอนออกด้วยมือหรือด้วยระบบอัตโนมัติ
เครื่อง Separator คุณภาพดีสามารถแยกอนุภาคได้ละเอียดถึงประมาณ 1 ไมครอน โดยไม่ต้องใช้ไส้กรองหรือวัสดุสิ้นเปลืองใด ๆ
เครื่อง Separator มีกี่ประเภท?
เครื่องแยกแบบจานซ้อน (Disc Stack Separator)
ภายในมีจานรูปกรวยซ้อนกันหลายชั้น หมุนด้วยความเร็วสูงมาก เหมาะกับการแยกของเหลวสองชนิดออกจากกัน หรือแยกของแข็งปริมาณน้อย เช่น งานทำความสะอาดน้ำมันเชื้อเพลิง น้ำมันหล่อลื่น และอุตสาหกรรมอาหาร
เครื่องแยกแบบเดแคนเตอร์ (Decanter Centrifuge)
เป็นถังหมุนแนวนอนที่มีเกลียวลำเลียงตะกอนออกอย่างต่อเนื่อง เหมาะกับของเหลวที่มีของแข็งปริมาณมาก เช่น การรีดน้ำตะกอนจากระบบบำบัดน้ำเสีย
เครื่องแยกตะกอนแบบถังหมุน (Drum Centrifuge)
มีถังผนังทึบที่เก็บตะกอนไว้ภายใน เหมาะที่สุดสำหรับแยก อนุภาคละเอียดมาก ออกจากของเหลวในกระบวนการผลิตที่มีตะกอนปริมาณน้อยถึงปานกลาง เช่น น้ำยาหล่อเย็นจากงานเจียร น้ำมันจากงานฮอนนิ่ง น้ำจากงานขัดผิว และน้ำยาล้างชิ้นงาน เครื่องแยกตะกอน STA จากเยอรมนีเป็นเครื่องประเภทนี้
แบบ 2 เฟส และ 3 เฟส ต่างกันอย่างไร?
- แบบ 2 เฟส: แยกอนุภาคของแข็งออกจากของเหลว เหมาะกับงานส่วนใหญ่
- แบบ 3 เฟส: แยกของแข็ง และแยกน้ำมันปนเปื้อน (Tramp Oil) ออกจากน้ำยาระบบน้ำได้ในขั้นตอนเดียว เหมาะกับน้ำยาหล่อเย็นและน้ำยาล้างที่มีน้ำมันจากเครื่องจักรปนเข้ามา
เครื่อง Separator ใช้ทำอะไรได้บ้าง?
- น้ำยาหล่อเย็นและอิมัลชันจากงานกลึง งานเจียร และงานตัด
- น้ำมันตัดและน้ำมันฮอนนิ่ง
- น้ำมันและอิมัลชันในงานดึงลวด
- น้ำยาล้างชิ้นงานและบ่อล้างไขมัน
- บ่อฟอสเฟตและบ่อเตรียมผิวก่อนพ่นสี
- น้ำจากห้องพ่นสี (แยกกากสี)
- น้ำจากงานขัดผิว (Vibratory Finishing)
- น้ำจากงานเจียรกระจกและงานตัดแผ่นเวเฟอร์
ข้อดีของเครื่อง Separator เทียบกับการใช้ไส้กรอง
- ไม่มีค่าไส้กรอง: ไม่ต้องซื้อและไม่ต้องกำจัดไส้กรองใช้แล้ว
- แยกได้ละเอียดกว่า: แยกอนุภาคได้ถึงประมาณ 1 ไมครอน แม้ในของเหลวที่มีความหนืดสูง
- ตะกอนแห้ง: ตะกอนมีความชื้นต่ำ น้ำหนักที่ต้องกำจัดจึงลดลง
- ยืดอายุน้ำยา: เปลี่ยนน้ำยาน้อยลง ลดค่าสารเคมีและค่ากำจัดของเสีย
- คุณภาพงานคงที่: ของเหลวสะอาดสม่ำเสมอ ช่วยให้ผิวชิ้นงานดีขึ้นและเครื่องมือตัดสึกหรอน้อยลง
วิธีเลือกเครื่อง Separator ให้เหมาะกับโรงงาน
- อัตราการไหล: ปริมาณของเหลวที่ต้องบำบัดต่อนาที และขนาดถังน้ำยา
- ปริมาณและขนาดของตะกอน: ยิ่งตะกอนมาก อาจต้องใช้รุ่นที่นำตะกอนออกอัตโนมัติ
- ชนิดของของเหลว: ความหนืด อุณหภูมิ และค่า pH เพื่อเลือกวัสดุของเครื่องให้เหมาะสม
- มีน้ำมันปนเปื้อนหรือไม่: หากมี ควรพิจารณาเครื่องแบบ 3 เฟส
- การติดตั้ง: ติดตั้งประจำที่ หรือเคลื่อนย้ายไปใช้กับหลายเครื่องจักร
เครื่องแยกตะกอน STA มี 4 รุ่นหลัก ได้แก่ NZ-50 (สูงสุด 70 ลิตร/นาที), U-15 (120 ลิตร/นาที), S-15 (150 ลิตร/นาที สำหรับงานหนักและสารเคมีรุนแรง) และ A-25 (250 ลิตร/นาที นำตะกอนออกอัตโนมัติ)
ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญในประเทศไทย
E&W Industrial Service Asia เป็นตัวแทนจำหน่ายเครื่องแยกตะกอน STA ในประเทศไทย เราให้บริการประเมินหน้างาน ทดสอบตัวอย่างของเหลว มีเครื่องสำหรับทดลองใช้และให้เช่า พร้อมบริการติดตั้ง อบรม และอะไหล่ในประเทศ
ติดต่อเรา เพื่อรับคำแนะนำ หรือดูรายละเอียด เครื่องแยกตะกอนแบบหมุนเหวี่ยง STA ทุกรุ่น
